Prebiyotikli krem ne demek? İçinde bakteri var mı?
Prebiyotik kelimesini çoğumuz yoğurt ve sindirimle birlikte duyduk. Son yıllarda aynı kelime krem ve temizleyicilerin üstünde de yazıyor. Peki bir kremin prebiyotikli olması ne anlama geliyor? Kısaca anlatalım.
Prebiyotik nedir?
Cildinin üstünde, gözle göremediğin ama sana zarar vermeyen milyonlarca mikroorganizma yaşar. Prebiyotik, bu doğal topluluğun işine yarayan bir besin gibidir.
Bu alanda çalışan bilim insanlarının uluslararası derneği (ISAPP) 2017'de tanımı netleştirdi ve prebiyotiklerin sadece yenip içilen şeylerde değil, cilde sürülen ürünlerde de kullanılabileceğini belirtti.
Prebiyotik, probiyotik, postbiyotik: farkları ne?
Kısaca:
- Probiyotik: Canlı mikroorganizmanın kendisi.
- Prebiyotik: Cildinde zaten yaşayan mikroorganizmaların besini. Kremin içinde canlı bir şey yoktur.
- Postbiyotik: Mikroorganizmaların ürettiği maddeler ya da cansız hâle getirilmiş parçaları.
Bu fikir nereden çıktı?
Uzun yıllar cilt bakımında amaç, cildin üstündeki bakterileri azaltmaktı. 2007'de yapılan bir çalışma başka bir yol önerdi: bazı bitkisel içerikler cildin yararlı sakinlerini desteklerken istenmeyenleri geri plana itiyordu. Araştırmacılar buna prebiyotik kozmetik adını verdi.
Sonraki yıllarda başka içeriklerle de benzer sonuçlar alındı. 2022'deki bir çalışma, bu etkinin krem ve jel formüllerinin içinde de devam ettiğini gösterdi.
İnsanlarda yapılan çalışmalar ne diyor?
2020'de 60 kişiyle yapılan bir çalışmada katılımcıların yarısı prebiyotikli serum, yarısı etkisiz bir serum kullandı. 8 hafta sonra prebiyotikli serumu kullananların cildi daha nemliydi, daha az su kaybediyordu ve daha az kızarıyordu.
2024'te hassas cildi olan 110 kişi prebiyotik içeren bir kremi 28 gün kullandı; cildi daha nemli oldu, kızarıklığı azaldı. Aynı yıl, cildi çok kuru olan 140 kişide prebiyotikli bir bakım rutini 4 haftada kuruluğu azalttı.
Açık konuşalım
Sonuçlar umut verici ama bu alandaki çalışmaların çoğu küçük ve hepsi farklı içeriklerle yapılmış. Yani prebiyotikli bakım bir mucize değil; iyi bir nemlendiriciye eklenmiş akıllıca bir destek.
Prebiyotikli Cilt Kremi de bu yaklaşımla hazırlandı: yıpranan cilt bariyerinin onarımına yardım eder.
Kaynaklar
- 1.Gibson GR, Hutkins R, Sanders ME ve ark. (2017). The International Scientific Association for Probiotics and Prebiotics (ISAPP) consensus statement on the definition and scope of prebiotics. Nature Reviews Gastroenterology & Hepatology 14(8): 491-502. Uzlaşı bildirisi.
- 2.Bockmühl D, Jassoy C, Nieveler S, Scholtyssek R, Wadle A, Waldmann-Laue M (2007). Prebiotic cosmetics: an alternative to antibacterial products. International Journal of Cosmetic Science 29(1): 63-64. Laboratuvar çalışması.
- 3.Krutmann J (2009). Pre- and probiotics for human skin. Journal of Dermatological Science 54(1): 1-5. Derleme.
- 4.Al-Ghazzewi FH, Tester RF (2014). Impact of prebiotics and probiotics on skin health. Beneficial Microbes 5(2): 99-107. Derleme.
- 5.Petrov A, Ćorović M, Milivojević A ve ark. (2022). Prebiotic effect of galacto-oligosaccharides on the skin microbiota and determination of their diffusion properties. International Journal of Cosmetic Science 44(3): 309-319. Laboratuvar çalışması.
- 6.Hong KB, Hong YH, Jung EY, Jo K, Suh HJ (2020). Changes in the diversity of human skin microbiota to cosmetic serum containing prebiotics: results from a randomized controlled trial. Journal of Personalized Medicine 10(3): 91. Randomize kontrollü çalışma.
- 7.Zhang X, Kerob D, Zhang Z ve ark. (2024). Efficacy and safety of a cream containing panthenol, prebiotics, and probiotic lysate for improving sensitive skin symptoms. Skin Research and Technology 30(1): e13540. Klinik çalışma.
- 8.Dumbuya H, Podimatis K, Kerob D, Draelos ZD (2024). Efficacy of a prebiotic skincare regimen on improving mild atopic dermatitis and severe xerosis in diverse ethnically patients. Journal of Drugs in Dermatology 23(3, Ek 2): s12-s22. Klinik çalışma.
- 9.Taléns-Visconti R, Diez-Sales O, Nácher A (2026). Cosmetic interventions for skin microbiome modulation: current strategies and future directions. Skin Research and Technology 32(4): e70352. Derleme.
- 10.Woolery-Lloyd H, Andriessen A, Day D ve ark. (2023). Review of the microbiome in skin aging and the effect of a topical prebiotic containing thermal spring water. Journal of Cosmetic Dermatology 22(1): 96-102. Derleme.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır. Süren ya da kötüleşen bir cilt sorunun varsa bir dermatoloğa danış.